سردبیر محترم
جنگ یکی از ویرانگرترین تهدیدها برای سلامت انسان است و عواقب آن فراتر از جراحات و تلفات مستقیم در میدان نبرد است (1). جنگ طیف گستردهای از مشکلات سلامتی کوتاهمدت و بلندمدت را ایجاد میکند که افراد، خانوادهها و کل جوامع را تحت تأثیر قرار میدهد. از مهمترین این عواقب میتوان به آسیبهای روانی (تروما)، بیماریهای مزمن غیرواگیر، بیماریهای عفونی، سوءتغذیه و فروپاشی سیستمهای بهداشتی درمانی اشاره کرد (2). قرار گرفتن در معرض خشونت، آوارگی، از دست دادن عزیزان و ناامنی مداوم، غیرنظامیان و سربازان را در معرض خطر بالای اختلالات سلامت روان مانند اضطراب، افسردگی و اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) قرار میدهد (3). این اثرات روانی ممکن است سالها ادامه یابد و کیفیت زندگی و عملکرد اجتماعی را به شدت کاهش دهد. همزمان، استرس مزمن در طول جنگ میتواند شرایط از قبل موجود مانند فشار خون بالا، دیابت و بیماریهای قلبی-عروقی را تشدید کند (4). جنگ همچنین دسترسی به غذا، آب پاکیزه و مراقبتهای پزشکی را مختل کرده و خطر سوءتغذیه و شیوع بیماریهای عفونی را افزایش میدهد. کودکان، زنان باردار، سالمندان و افراد با سیستم ایمنی ضعیف به طور خاص در معرض آسیب هستند. تخریب بیمارستانها، کمبود دارو و پزشک، و مهاجرت کارکنان بهداشت و درمان، توانایی تشخیص و درمان بهموقع بیماریهای حاد و مزمن را بیش از پیش محدود میسازد (5,6). عواقب سلامتی جنگ پس از توقف درگیریها پایان نمییابد. بسیاری از بازماندگان همچنان از جراحات جسمی درماننشده، دردهای مزمن، ناتوانی و آسیبهای روانی طولانیمدت رنج میبرند (5). علاوه بر این، آلودگی زیستمحیطی ناشی از انفجارها، سوختن مواد، و آسیب به زیرساختها ممکن است مدتها پس از پایان درگیری به بیماریهای تنفسی و سایر بیماریهای مزمن دامن بزند (4). به همین دلیل، پیامدهای سلامتی جنگ باید به عنوان یک بحران عمده سلامت عمومی شناخته شود. مقامات بهداشت جهانی و محلی باید سیستمهای واکنش اضطراری را تقویت کنند، از زیرساختهای درمانی محافظت کرده، دسترسی به خدمات ضروری را تضمین کنند و حمایت بلندمدت از جمعیتهای آسیبدیده را فراهم آورند. همچنین، تحقیقات بیشتری برای درک کامل بار بیماریهای مرتبط با جنگ و طراحی مداخلات مؤثر ضروری است.
References:
1- Bürgin D, Anagnostopoulos D, Vitiello B, Sukale T, Schmid M, Fegert JM. Impact of War and Forced Displacement on Children's Mental Health-Multilevel, Needs-Oriented, and Trauma-Informed Approaches. Eur Child Adolesc Psychiatry 2022; 31(6): 845-53.
2- Kravitz RL. Reporting Health Consequences of War. JAMA 2024; 332(7): 592.
3- Hameed MA, Rahman MM, Khanam R. The Health Consequences of Civil Wars: Evidence from Afghanistan. BMC Public Health 2023; 23(1): 154.
4- Arage MW, Kumsa H, Asfaw MS, Kassaw AT, Mebratu E, Tunta A, et al. Assessing the Health Consequences of Northern Ethiopian Armed Conflict, 2022. J Public Health Policy 2024; 45(1): 43-57.
5- Fontanarosa PB, Flanagin A, Golub RM. Catastrophic Health Consequences of the War in Ukraine. JAMA 2022; 327(16): 1549-50.
6- Marzban A, Fani N, Faraji R, Khanizade A, Dowlati M. Ukraine War and Food Crisis. Journal of Research and Health 2023; 13(3): 149-52.