مقدمه: اختلال طیف اوتیسم با نقص در تعاملات اجتماعی و ارتباطی شناخته میشود. بازی بهعنوان ابزاری طبیعی برای رشد کودکان، نقشی کلیدی در بهبود مهارتهای ارتباطی این گروه ایفا میکند. این مطالعه با هدف بررسی تأثیر بازیدرمانی بر مهارتهای ارتباطی کودکان مبتلا به اوتیسم و تحلیل نقش حمایتی والدین در این فرآیند انجام شد. این پژوهش با رویکرد کیفی و تحلیل محتوای نظاممند منابع علمی موجود انجام شد. دادهها از طریق مرور جامع مطالعات مرتبط در بازه زمانی ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۴ گردآوری شدند. جستجوی اولیه در پایگاههای داخلی (نورمگز، ایرانداک، جهاد دانشگاهی) و بینالمللی (گوگل اسکالر، پابمد، اسکاپوس) با کلیدواژههای ترکیبی نظیر «بازیدرمانی»، «اوتیسم» و «مهارت ارتباطی» انجام شد. از میان ۱۴۲ مقاله شناساییشده، با اعمال فرآیند غربالگری سه مرحله¬ای (شامل حذف مطالعات نامرتبط، ارزیابی کیفیت و انطباق با اهداف پژوهش)، نهایتاً ۲۹ مطالعه واجد شرایط انتخاب شدند. تحلیل دادهها با کدگذاری سهمرحلهای (باز، محوری، انتخابی) و شناسایی مضامین در نرمافزار MAXQDA نسخه ۲۰۲۴ انجام پذیرفت.
نتیجهگیری: تحلیل دادهها منجر به استخراج ۶ مضمون اصلی شد: ۱) شناخت ساختار ارتباطی کودکان اوتیستیک (مشکلات حسی-حرکتی، ناتوانی در بهاشتراکگذاری هیجانات)، ۲) نقش بازیدرمانی درتوسعه مهارتهای شناختی، شخصیتی و خودشناسی، ۳) همگرایی ارتباطی از طریق بازیهای گروهی و نوع دوستانۀ هدفمند، ۴) اهمیت مشارکت والدین در حمایت عاطفی و آموزشی، ۵) توانمندسازی شناختی و کاهش رفتارهای کلیشهای، و ۶) کنترل اختلالات رفتاری. نتایج نشان داد بازیدرمانی موجب بهبود تماس چشمی، کاهش اضطراب، تقویت مهارتهای زبانی و افزایش مشارکت اجتماعی میشود. کاهش مداخلات بازیمحور اضطراب را 29% کاهش میدهد.
نوع مطالعه:
مروری |
موضوع مقاله:
سایر دریافت: 1404/3/11 | پذیرش: 1404/6/24 | انتشار: 1404/12/15